Wat is een woonatelier?

Bewoners worden ontwerpers
In een woonatelier inventariseren bewoners in 10 bijeenkomsten gezamenlijk de problemen in hun woon- en leefomgeving en bedenken daarvoor structurele oplossingen en maatregelen. Ze worden daarin bijgestaan door een professionele architect en een ervaren trainer. Aan de hand van foto-opdrachten, wijkscans, schetsen en tekeningen werken bewoners samen hun inzichten uit tot bruikbare voorstellen voor gemeenten, corporaties en projectontwikkelaars. Zo leidde het eerste woonatelier in de wijk Malburgen in Arnhem tot een ontwerp van een mediterrane salonhalwoning.

Het mes van het Woonatelier snijdt aan twee kanten:
- het blijkt een effectief middel om bewoners, zowel allochtoon als autochtoon, interactief bij veranderingsprocessen in een wijk te betrekken, kernzaak is de uitwisseling van persoonlijke wooncarrières;
- het biedt beleidsmakers direct toegang tot de wensen en ideeën van bewoners.

Al doende leren de deelnemers gezamenlijk hun wensen kenbaar te maken, besluiten te nemen en te onderhandelen. In het woonatelier staan de begeleiders - architect, trainer, opbouwwerker, adviseur - uitdrukkelijk in dienst van de deelnemers. De mening van de deelnemers vormt de kern. Tegelijkertijd staat de vakkennis van deze deskundigen er garant voor, dat een woonatelier leidt tot direct in het formele beleid in te passen voorstellen.

Een woonatelier is verder bijzonder geschikt om specifieke doelgroepen (ouderen, jongeren) bij elkaar te brengen en thema’s als ouderenhuisvesting, zorgvoorzieningen, zelfstandig ondernemerschap, leefbaarheid en leefstijlen bespreekbaar te maken. Daarmee leidt een woonatelier tot inzicht in wat betrokkenen zelf belangrijk vinden, bevordert het actieve betrokkenheid en groepsvorming én levert het altijd frisse en verrassende ideeën op voor beleid.

De organisatie
Een woonatelier vergt de inbreng van meerdere partijen:

  • FORUM, landelijk instituut voor multiculturele ontwikkeling, is eindverantwoordelijk voor de landelijke organisatie, uitvoering en beheer en nazorg van een woonatelier.
  • Lokale welzijnsorganisaties en allochtone zelforganisaties werven en ondersteunen de deelnemers.
  • Een trainer met ervaring in intercultureel werken begeleidt de bijeenkomsten.
  • Een architect vertaalt de opvattingen, ideeën en wensen van deelnemers in praktisch toepasbare ontwerpen en plannen.
  • Ten slotte beschrijft een adviseur de bijeenkomsten van het woonatelier.
  • Gemeente of woningbouwcorporatie dragen bij in lokale personele en financiële ondersteuning.

Woonatelier in fasen
Het basisprogramma van het woonatelier is opgesplitst in een aantal fasen die in elkaar overlopen:

  • Fase 0 Voorbereiding concrete vraagformulering
  • Fase 1 Oriëntatie en kennismaking opdrachtgever, begeleiders en deelnemers
  • Fase 2 Groepsbinding, sociaal leren en opstap naar creatief proces
  • Fase 3 Sociaal leren, verleiding, uitdaging, verbeelding, ontwerp, opstap naar eindpresentatie
  • Fase 4 Eindpresentatie, evaluatie, overdracht en doorstart

Zie het uitgebreide schema van de fasen >


 

 

 

 

Een woonatelier is een interactieve werkvorm die is ontwikkeld door FORUM, Instituut voor Multiculturele Ontwikkeling
en het LCO, Landelijk Centrum Opbouwwerk. De ontwikkeling van woonateliers is mogelijk geworden door een aanvraag bij het IPSV, Innovatieprogramma Stedelijke Vernieuwing.

 

 

 

 

 

 

 

Woonateliers

© FORUM, 2006